αλύτης

αλύτης
I
(alytes). Γένος ανούρων αμφιβίων της οικογένειας των δισκογλωσσιδών. Ζουν συνήθως στη δυτική και την κεντρική Ευρώπη, σε υγρές τοποθεσίες, μέσα σε τρύπες που ανοίγουν στο έδαφος. Το μήκος του σώματός τους φτάνει τα 5 εκ., ενώ το χρώμα τους είναι σκούρο πρασινωπό, με μαύρες κηλίδες στη ράχη και ασπριδερές κηλίδες στην κοιλιά. Χαρακτηρίζονται επίσης από το μεγάλο κεφάλι τους, με εξογκωμένες τις κόγχες των ματιών, από την κυκλική γλώσσα που είναι στερεωμένη στο κάτω μέρος του στόματος ενώ τριγύρω είναι ελεύθερη, καθώς και από τα δάχτυλα των πίσω ποδιών που είναι ενωμένα με μεμβράνη. Εκπέμπουν έντονη μυρωδιά σκόρδου, που γίνεται αισθητή σε μεγάλη απόσταση.
Το κυριότερο είδος είναι o α. ο μαιευτήρ, που πήρε την ονομασία αυτή από τον ιδιόρρυθμο τρόπο αναπαραγωγής του. Στην περίοδο της ωοτοκίας, το αρσενικό βοηθάει το θηλυκό να γεννήσει, πιέζοντας με δύναμη την κοιλιά ώσπου να βγουν τα αβγά στη σειρά. Κατόπιν γονιμοποιεί τα αβγά και τα τοποθετεί με παράξενες κινήσεις στη ράχη του, κοντά στα πίσω πόδια. Για διάστημα 15 έως 20 ημερών κρατά τα αβγά σε αυτή τη θέση και κρύβεται, βγαίνοντας μόνο τη νύχτα για να αναζητήσει την τροφή του. Όταν οι προνύμφες αναπτυχθούν αρκετά, το αρσενικό μπαίνει σε ένα τέλμα και εκεί βγαίνουν από τα αβγά ανεπτυγμένοι γυρίνοι, μήκους περίπου 15 χιλιοστών, που μπορούν να κολυμπούν και τρέφονται να μόνοι τους. Μετά τη γέννηση των αβγών, το θηλυκό δεν φροντίζει καθόλου για την επιβίωση των απογόνων. Μόνο το αρσενικό επιφορτίζεται με αυτή τη φροντίδα.
II
Αστυνομικόσώμα στην αρχαία Ηλεία που ήταν υπεύθυνο για την τήρηση της τάξης στους Ολυμπιακούς αγώνες. Τα μέλη του είχαν ραβδιά και μαστίγια για να τιμωρούν αυτούς που παρεκτρέπονταν. Ο πρόεδρος των α. λεγόταν αλυτάρχης και είχε μεγάλη δικαιοδοσία για την ομαλή διεξαγωγή των αγώνων, που έφτανε έως την υπερβολή.
* * *
ἀλύτης, ο (Α)
αυτός που επέβλεπε για την τήρηση τής τάξεως κατά τους ολυμπιακούς αγώνες (οι ἀλύται ήσαν άνδρες ραβδοφόροι ή μαστιγοφόροι και είχαν επικεφαλής τον αλυτάρχη).
[ΕΤΥΜΟΛ. Η λ. είναι αβέβαιης προελεύσεως. Κατά μία άποψη είναι πιθ. να πρόκειται για λ. ιλλυρική. Κατ’ άλλη άποψη, η λ. ανάγεται σε αρχικό τ. *Fαλυ-τᾶς «ραβδοφόρος» και θεωρείται συγγενής με το γοτθ. walus «ράβδος», καθώς και με το αρχ. σκανδ. volr «κυλινδρική ράβδος».
ΣΥΝΘ. αρχ.-μσν. ἀλυτάρχης].

Dictionary of Greek. 2013.

Игры ⚽ Нужен реферат?

Look at other dictionaries:

  • ἀλύτης — police officer masc nom sg …   Greek morphological index (Ελληνική μορφολογικούς δείκτες)

  • ἀλύτη — ἀλύτης police officer masc voc sg …   Greek morphological index (Ελληνική μορφολογικούς δείκτες)

  • δισκογλωσσίδες — (discoglossidae). Οικογένεια άνουρων βατράχων. Οι βάτραχοι της οικογένειας αυτής χαρακτηρίζονται κυρίως από την κάλυψη των δαχτύλων τους από μία ανθεκτική μεμβράνη. Η γλώσσα τους, σε αντίθεση με τους περισσότερους άλλους βατράχους, είναι κυκλική… …   Dictionary of Greek

  • ἀλύτας — ἀλύτᾱς , ἀλύτης police officer masc acc pl ἀλύτᾱς , ἀλύτης police officer masc nom sg (epic doric aeolic) …   Greek morphological index (Ελληνική μορφολογικούς δείκτες)

  • Pankration — Infobox martial art logo = logocaption = logosize = imagecaption = The Wrestlers , a reproduction of a 3rd century bronze statue, from the Uffizi, Florence, Italy. imagesize = name = Pankration aka = focus = Mixed hardness = Full Contact country …   Wikipedia

  • αλυτάρχης — ο (AM ἀλυτάρχης) (Μ και ἀλύταρχος) 1. ο επικεφαλής τών αλυτών, τών κατώτερων οργάνων, επόπτης τής τάξεως σε δημόσιους αγώνες (κατά το αξίωμα ήταν αμέσως μετά τους ελλανοδίκες). [ΕΤΥΜΟΛ. < ἀλύτας, ἀλύτης «ραβδοφόρος, υπεύθυνος για την τήρηση… …   Dictionary of Greek

  • ειλύω — εἰλύω (Α) 1. περιτυλίσσω, σκεπάζω 2. κινούμαι κουλουριάζοντας το σώμα. [ΕΤΥΜΟΛ. Ανάγεται σε ρίζα *welu (αρχ. ελλ. Fελυ ), παρεκτεταμένη μορφή τής αρχικής IE *wel «στρέφω, κυλίω» (βλ. λ. ειλώ), τής οποίας η ύπαρξη επιβεβαιώνεται από τη γλώσσα τού… …   Dictionary of Greek

  • ἀλύτου — ἄλυτος not to be loosed masc/fem/neut gen sg ἀλύτης police officer masc gen sg …   Greek morphological index (Ελληνική μορφολογικούς δείκτες)

Share the article and excerpts

Direct link
Do a right-click on the link above
and select “Copy Link”